2020 жылы 14 мамырда Еуразия ғылыми-зерттеу институтының ғылыми қызметкері доктор Жандос Ранов «COVID-19 індетінің Таяу Шығыс пен Орталық Азияға әсері» тақырыбында семинар өткізді.
Доктор Жандос Ранов семинарында коронавирус (ғылыми атауы «COVID-19») індетінің әлемге таралуына байланысты 2020 жылы Таяу Шығыс пен Орталық Азия аймағындағы экономикалық өсу 2,8%-ға дейін төмендейтінін тілге тиек етті. Бұл – 2008 жылғы әлемдік қаржы дағдарысы кезіндегі өсу қарқынынан және 2015 жылғы мұнай бағасының құлдырауынан әлдеқайда төмен көрсеткіш. «COVID-19» індеті басталғаннан бері мұнай бағасы жиырма жылдан астам уақыт ішінде ең төменгі деңгейге жетіп, 50%-ға төмендеді. Доктор Жандос Ранов басқа тауар бағалары да әлемдік экономикалық өсімнің баяулауына байланысты төмендегенін айтты.
Семинар жалғасында доктор Жандос Ранов үкіметтер тарапынан енгізілген қозғалыс шектеулері мұнайға деген сұранысты төмендеткенін және мұнай экспорттаушы елдер мен басқа елдер арасындағы өндіріс көлеміне қатысты жаңа келісім жасалмағанын айтты. Рановтың айтуынша, мұнай бағасының төмендеуі соншалықты маңызды, Еуразиядағы барлық мұнай экспорттаушы елдерде, оның ішінде қымбат өндіруші елдер есебінен нарықтық үлесін арттыра алатын елдерде бюджеттің және экспорттық кірістердің төмендеуі күтіледі. Кейбір елдерде мұнай мен шикізат тауарлары түсімінің азаюы дағдарысты жеңуге бағытталған шаралар қабылдау мүмкіндігін төмендетумен қатар, валюта бағамдары мен мемлекеттік бюджетке қысым көрсетіп, қаржылық теңгерімді әлсіретеді.
Семинар соңында доктор Жандос Ранов алдағы кезеңде сұраныстың үлкен күйзелістерін және мұнай бағасының күрт құлдырауын бастан кешірген мұнай экспорттаушы елдер мұнайдан тыс секторларға ұзақ мерзімді зиян келтірмеу үшін шаралар қабылдауы қажет екенін айтты. Доктор Ранов өсу құбылмалылығы мен автоматты тұрақтандырғыштардың жалпы әлсіздігін ескере отырып, мемлекеттік институттар жиынтық сұранысты арттыру үшін уақытша ынталандыру шараларын қолдана алатындығын айтып, өз сөзін аяқтады.
