16 Kasım 2017 tarihinde Avrasya Araştırma Enstitüsü Araştırmacılarından Dr. Dauren Aben “Semipalatinsk Test Sahasında Sovyet Nükleer Denemelerinin Sosyal, Ekonomik ve Çevresel Sonuçları” Başlıklı Seminer Verdi.

Seminerinde Dr. Dauren Aben, ana hatlarıyla Semipalatinsk nükleer test poligonunda yapılan denemeler ve bu nükleer testlerin yarattığı çevresel ve sağlık sorunları hakkında detaylı bilgiler sundu. Test sahası hakkında vermiş olduğu bilgiler arasında, test sahasının 1947 yılında kurulduğunu ve 18 bin kilometrekarelik geniş bir alanı kapladığını bildirdi. 1991 yılında kapanana kadar burada 456 nükleer test denemesinin gerçekleştirildiğini ve bunların 116'sının atmosferde yapıldığını ifade etti. Semipalatinsk nükleer test poligonunun kapatılmasında Nevada-Semipalatinsk adlı toplumsal hareketin geniş kitlelerden destek görmesinin önemli rol oynadığını belirtti. Bu olayın Bağımsız Kazakistan Cumhuriyeti’nin ilk yıllarındaki büyük başarılarından birisi olduğunu dile getirdi.

Test sahasındaki nükleer denemelerin durdurulması, yaklaşık 50 yıllık çevresel ve sağlık sorunlarını arkasında bıraktı. Günümüzde Kazakistan’ın Semey bölgesinde yaşayanların hala bu nükleer denemelerin negatif etkilerine maruz kalmakta olduklarının belirtilebileceğini ifade etti. Seminerinde Aben, resmi verilere göre Semipalatinsk nükleer test alanının kullanımı sırasında radyasyondan doğrudan veya dolaylı olarak yaklaşık 1.5-1.7 milyon kişinin etkilendiğini bildirdi. Bu doğrultuda hükümetin yaptığı çalışmalara değinerek radyasyondan etkilenen bir milyondan fazla kişiye radyasyon pasaportu verildiğini ve bu belgenin çeşitli avantajlar ile yardımlar sağladığını sözlerine ekledi. Dahası, nükleer testlerin yapıldığı alanların yakınında yaşayan veya radyasyondan etkilenenlere hükümet tarafından farklı miktarlarda finansal destek verildiğini ifade etti.

Seminerinin devamında Aben nükleer denemelerin yerlerini gösteren haritadan bölge bölge test alanları hakkında teknik bilgiler vermenin yanı sıra o bölgelerde yaşayanların karşılaştıkları sağlık ve çevre sorunları hakkında da detaylı bilgiler sundu. Ayrıca Kazakistan’ın Sovyetler Birliği’nden kalan nükleer mirastan vazgeçmesi hususundaki devlet politikası ve nedenleri üzerine çeşitli bilgiler verdi. Kazakistan’ın nükleer silahsızlanma konusundaki çalışmalarına değinerek güncel bilgileri paylaştı.

Seminerin sonunda katılımcılar nükleer denemelerin neden olduğu çevre ve sağlık sorunları hakkında görüş alışverişinde bulundular.